آیا زگیل تناسلی با کاندوم منتقل می شود؟

خیلی از افراد فکر میکنند وقتی از کاندوم استفاده میکنند، دیگر در برابر همه بیماریها از جمله زگیل تناسلی صد در صد ایمن هستند. اما جواب قطعی به این سوال این است که کاندوم احتمال انتقال زگیل تناسلی را به شدت کم میکند، اما متاسفانه امنیت صد در صدی ایجاد نمیکند.

در این مقاله میخواهیم خیلی شفاف بررسی کنیم که کاندوم تا چه حد جلوی زگیل تناسلی را میگیرد و برای ایمنی بیشتر چه کارهایی باید انجام داد.

چرا کاندوم نمیتواند صد در صد جلوی زگیل تناسلی را بگیرد؟

برای اینکه علت این موضوع را درک کنیم، باید ببینیم زگیل تناسلی چیست چطور منتقل میشود و کاندوم چه بخشهایی را میپوشاند:

• ویروس اچ پی وی شایعترین عفونت منتقل شونده ویروسی است، که به دو دسته تیپ پرخطر و کم خطر تقسیم می شود

تیپ‌های کم‌خطر: مانند  HPV 6 و 11 که عامل ایجاد بیش از ۹۰٪ از زگیل‌های تناسلی هستند. این تیپ‌ها معمولاً باعث سرطان نمی‌شوند.

 تیپ‌های پرخطر:  مانند HPV 16  و 18 که می‌توانند تغییرات سلولی در دهانه رحم، مقعد، گلو یا آلت تناسلی ایجاد کنند و در صورت عدم درمان طی سال‌ها به سرطان تبدیل شوند.  

توجه داشته باشید که ده‌ها تیپ دیگر از HPV وجود دارند که اصلاً به ناحیه تناسلی ربطی ندارند، مانند تیپ‌های ۱، ۲ و ۴ که باعث ایجاد زگیل‌های معمولی روی دست، پا و زانو می‌شوند و از طریق تماس پوستی عادی منتقل می‌گردند.

• راه انتقال زگیل تناسلی از طریق تماس پوست با پوست

خیلی از بیماریهای مقاربتی مثل ایدز فقط از طریق مایعات بدن منتقل میشوند. اما ویروس اچ پی وی اینطور نیست. این ویروس فقط به تماس مستقیم پوست با پوست یا تماس با مخاط آلوده نیاز دارد. این یعنی حتی بدون انجام رابطه کامل یا انزال، فقط با برخورد پوست دو ناحیه تناسلی هم ویروس میتواند منتقل شود.

• کاندوم تمام نواحی را نمیپوشاند

کاندوم مردانه یا زنانه فقط آلت تناسلی را کاور میکند. اما زگیل یا خود ویروس ممکن است روی بخشهای دیگری از پوست وجود داشته باشد؛ مثلا:

• کیسه بیضه
• قسمت بالای آلت و بالای ناحیه تناسلی
• کشاله ران
• اطراف مقعد

اگر پوست سالم شما با هر کدام از این بخشهای آلوده که زیر کاندوم قرار نگرفته اند تماس پیدا کند، ویروس میتواند به بدن شما منتقل شود.

آیا ممکنه فرد هیچ علامت ظاهری از زگیل تناسلی نداشته باشد ولی ناقل بیماری باشد؟

بله، یک نکته مهم درباره ویروس اچ پی وی این است که میتواند روی پوستی که کاملا سالم به نظر میرسد و هیچ زگیلی ندارد هم فعال باشد. این یعنی حتی اگر پارتنر شما هیچ زگیل ظاهری در ناحیه زیر کاندوم یا اطراف آن نداشته باشد، باز هم تماس با پوست او میتواند باعث انتقال ویروس شود.

کاندوم چقدر می تواند از از ابتلا به زگیل تناسلی جلوگیری کند؟

با وجود همه این موارد، معنایش این نیست که کاندوم بی فایده است. برعکس، کاندوم همچنان مهمترین ابزار فیزیکی برای کاهش خطر است. آمارها و تحقیقات پزشکی نشان میدهند:

• کاهش ۶۰ تا ۷۰ درصدی خطر ابتلا: اگر در تمام مراحل رابطه جنسی و از همان شروع تماس پوستی درست از کاندوم استفاده کنید، خطر انتقال زگیل تناسلی را بیشتر از ۶۰ درصد کاهش میدهید. منبع :  CDC (Centers for Disease Control and Prevention)
• کمتر شدن بار ویروسی: اگر به هر دلیلی ویروس منتقل شود، کاندوم باعث میشود میزان ویروس کمتری وارد بدن شود. این کار به سیستم ایمنی بدن شما کمک میکند تا خیلی راحت تر و سریع تر ویروس را از بین ببرد. منبع: PubMed
• کمک به بهبود سریع تر: اگر هر دو نفر مبتلا به این ویروس شده باشند، استفاده از کاندوم جلوی جابجایی مداوم ویروس بین دو نفر را میگیرد و باعث میشود زگیل ها زودتر درمان شوند.منبع: PubMed

اشتباهات رایج در استفاده از کاندوم که خطر ابتلا را بالا میبرند

خیلی از افراد فکر میکنند همین که یک کاندوم خریده اند و همراهشان است یعنی همه چیز رعایت شده، اما اشتباهات کوچک در نحوه استفاده میتواند کارایی کاندوم را به شدت پایین بیاورد:

۱. استفاده از کاندوم در وسط رابطه

یکی از شایع ترین اشتباهات این است که افراد رابطه را بدون کاندوم شروع میکنند و فقط موقع انزال یا در انتهای رابطه کاندوم میپوشند. همانطور که گفتیم ویروس اچ پی وی با اولین تماس پوست با پوست منتقل میشود، بنابراین کاندوم باید از همان ثانیه اول شروع تماس پوستی پوشیده شود.

۲. سایز نامناسب یا پوشیدن اشتباه

اگر کاندوم خیلی تنگ باشد احتمال پارگی آن در حین رابطه زیاد میشود و اگر خیلی گشاد باشد ممکن است خارج شود یا بلغزد. همچنین باز کردن نادرست کاندوم با دندان یا ناخن تیز میتواند سوراخ های میکروسکوپی ایجاد کند که با چشم دیده نمیشوند اما ویروس از آنها رد میشود.

۳. استفاده از روان کننده های نامناسب

استفاده از لوبریکانت ها یا مواد روان کننده غیر مجاز مثل وازلین، روغن زیتون یا کرم های بدنی همراه با کاندوم لاتکس، باعث پوسیدگی سریع لاتکس و پارگی ناگهانی کاندوم میشود. همیشه باید از لوبریکانت های بر پایه آب یا سیلیکون استفاده کنید.

۴. نگهداری کاندوم در جای گرم

نگه داشتن کاندوم در کیف پول، ماشین گرم یا زیر نور مستقیم خورشید باعث فاسد شدن و ضعیف شدن بافت لاتکس میشود که خطر پارگی را چند برابر میکند.

چطور ایمنی خود در رابطه را به حداکثر برسانیم؟

چون کاندوم به تنهایی محافظت صد در صدی ایجاد نمیکند، برای اینکه خیال خودتان را راحت کنید باید آن را با چند روش مکمل دیگر ترکیب کنید:

۱. تزریق واکسن گارداسیل (مهمترین قدم)

واکسن گارداسیل قوی ترین ابزار دفاعی ما در برابر ویروس اچ پی وی است.  در ایران دو نوع واکسن گارداسیل 4 و9 ظرفیتی وجود دارد.

 واکسن 4 ظرفیتی 

در مقابل 4 تیپ زیر شما را محافظت می کند

• تیپ‌های کم‌خطر (عامل اصلی زگیل تناسلی): تیپ‌های 6 و 11
• تیپ‌های پرخطر (عامل اصلی سرطان): تیپ‌های 16 و 18

واکسن گارداسیل 9 ظرفیتی

این واکسن علاوه بر ۴ تیپ موجود در گارداسیل ۴، در برابر ۵ تیپ پرخطر دیگر نیز محافظت کرده و در مجموع ۹ تیپ را پوشش می‌دهد:

• تیپ‌های کم‌خطر: تیپ‌های 6 و 11
• تیپ‌های پرخطر: تیپ‌های 16، 18، 31، 33، 45، 52 و 58

حتی اگر در حال حاضر فعال جنسی هستید یا به یک تیپ مبتلا شده اید، تزریق واکسن همچنان از شما در برابر سایر تیپ های خطرناک محافظت میکند.